Ledy

.2015 r.

LED-Y. SŁABE i MOCNE STRONY ICH STOSOWANIA

          Oświetlenie LED ze względu na swoje liczne zalety cieszy się rosnącą popularnością. Przede wszystkim diody LED są energooszczędnymi i trwałymi źródłami światła, dzięki którym nasze rachunki za prąd będą niższe. Ich stosowanie w lampach
z czujnikami ruchu ma miejsce już u nas w kilku budynkach wysokich- i to z dużym powodzeniem.

Dioda luminescencyjna (świecąca) jest sto­sowana w elektronice od lat 60 XX wieku. Popularyzację opraw LED umożliwiło jed­nak dopiero niedawne wynalezienie diod dużej mocy, emitujących na tyle silne światło, że można z nich budować zamienniki tradycyjnych żaró­wek. Coraz częściej inwestorzy projektując nieruchomości, planują w nich nowoczesne, mimo że droższe, oświetlenie LED-owe.

W oprawach LED, będących zamiennikami standardowych żarówek i świetlówek, najczęściej stosowane są diody o mocy od 1 do 5W. W za­leżności od rodzaju użytej soczewki mogą mieć kąty świecenia od 10 do 160 stopni, co umożliwia praktycznie dowolną aranżację świetlną wnętrz.

Zalety oświetlenia LED

Efektywność - są najbardziej energooszczęd­nym źródłem oświetlenia oferowanym na rynku. Ich sprawność (czyli ilość dostarczanej energii przekształcanej w światło widzialne) wynosi 80-95%. Sprawność zwykłej żarówki to 5-10%.

Trwałość - ich przeciętny czas pracy to ok. 50000 godzin. To dziesięciokrotnie dłużej niż wynosi czas pracy żarówki halogenowej i 25 razy więcej od zwyczajnej żarówki. Przeciętny czas eksplo­atacji modułu LED to pięć-siedem lat.

Odporność na uderzenia - dioda LED nie zawiera żadnych ruchomych i szklanych elementów, dzięki czemu jest odporna na wstrząsy i uderzenia, które rozbiłyby zwykłą żarówkę.

Ogniskowanie - emituje światło kierunkowe, dzięki czemu można zbudować zogniskowane źródło światła bez użycia reflektorów. Zaleta ta w wypadku opraw służących do ogólnego, rozproszonego oświetlenia wnętrz staje się wa­dą, gdyż trzeba wówczas stosować soczewki rozpraszające światło.

Kolor - diody podstawowe świecą wprawdzie jedynie na biało, zielono, niebiesko, czerwono lub żółto, jednak moduły dostępne na rynku dają niemal nieograniczoną paletę barw. Montowane w nich diody w rzeczywistości składają się z trzech sekcji, z których każda świeci w jednym z kolorów podstawowych systemu barwnego RGB (czerwony, zielony, niebieski). Mieszanie ich pozwala osiągnąć praktycznie dowolny kolor.

Efektywność - zjednego wata zasilania moż­na osiągnąć dużo więcej światła.

Czas włączania i wyłączania - diody LED świecą i gasną natychmiast po przełączeniu włącznika światła. Osiągają pełną jasność praktycznie natychmiast, w przeciwieństwie do tradycyjnych żarówek i świetlówek, które potrzebują nawet kilku sekund na ustabilizowa­nie parametrów pracy.

Wymiary- mogą być bardzo małe (mniejsze niż 2 mm) i łatwo je zainstalować na płytce drukowanej.

Ściemnianie - mogą pracować ze ściemniaczami, co jest ich istotną zaletą w porównaniu
z energooszczędnymi źródłami światła - świe­tlówkami kompaktowymi.

Mała emisja ciepła - diody emitują bar­dzo mało ciepła, co wynika z ich wysokiej sprawności (większość pobieranej energii jest zamieniana w światło, a nie w energię cieplną, jak w przypadku tradycyjnych żarówek). Dzięki temu można je wykorzystywać do oświetlania obiektów czułych na promieniowanie cieplne, np. magazynów wymagających niskiej tempe­ratury, w których muszą być zachowane stabilne wartości temperatury.

Powolne gaśniecie po okresie eksploata­cji - zużywające się diody LED powoli tracą jasność. Nie gasną nagle, jak żarówki, i nie zaczynają migać, jak świetlówki.

Odporność na uderzenia - są komponentami zrobionymi zciał stałych, więc trudno je znisz­czyć poprzez zewnętrzne uderzenia.

Ogniskowanie - można zbudować zognisko­wanego źródła światła bez użycia reflektorów, gdyż diody emitują bardzo kierunkowe światło.

Niska toksyczność - nie zawierają rtęci, więc są dużo bezpieczniejsze dla środowiska niż inne technologie.

Ekologia - w odróżnieniu od innych źródeł światła, produkcja diod LED nie wymaga używania rtęci i innych metali niebezpiecznych dla środowiska naturalnego.

Wady oświetlenia LED

Wysoka cena - są dużo droższe od innych źródeł światła. Jednak ich czas eksploatacji jest nawet dziesięciokrotnie dłuższy niż zwykłej żarówki. Eksploatacja standardowego systemu oświetlenia jest więc zdecydowanie droższa niż systemu LED.

Jakość światła - diody LED, emitujące świa­tło o ciepłych temperaturach barwowych (zbliżonych do światła słonecznego, które fachowo określa się jako barwy światła w spektrum ciała czarnego), są nowością na rynku. I to nowością drogą. Takie światło są w stanie emitować jedynie diody najwyższej jakości. Większość obecnie oferowanych modułów LED emituje światło zimne, zmieniające percepcję ludzkiego wzroku - przedmioty wydają się być wykonane
z innych materiałów i mają inną kolorystykę niż w rzeczywistości. Wskaźnik oddawania barw tradycyjnej żarówki wynosi 100, a najlepszych diod – 80-90.

Niebieski szum - diody emitujące światło w chłodnym spektrum, stosowane w większości opraw dostępnych na rynku, dodatkowo zmieniają odbiór oświetlanych przez siebie przedmiotów przez zjawisko tzw. niebieskiego szumu.. Emitują więcej światła niebieskiego od innych źródeł światła białego, co sprawia, żeich światło jest odbijane przez ziemską atmosferę ponad dwu­krotnie silniej od światła białego wytwarzanego przez standardową żarówkę. Białe diody, uży­wane w oświetleniu ulicznym, muszą być z tego powodu przesłonięte.

Wrażliwość na temperaturę - skuteczność diod LED mocno zależy od temperatury pracy, co wynika z potrzeby utrzymania w ich wnętrzu temperatury nie wyższej niż 85oC.
W wysokich temperaturach dochodzi do zmian parametrów prądu płynącego przez elementy półprzewodnikowe, co może prowadzić nawet do spalenia modułu LED. Wraz ze wzrostem temperatury diody świecą coraz słabiej. Wprawdzie zjawisko to nie dotyczy temperatur pokojowych, jednak powoduje istotne ograniczenia w stosowaniu systemów diodowych
w miejscach narażonych na silne wzrosty temperatury czy mocno nasłonecznionych..

     Podejmując decyzję o zakupie oświetlenia LED, musimy wziąć pod uwagę jego zalety
i wady. Nie możemy kierować się samą ceną. W przypadku diod LED ich długotrwałość
i energooszczędność przekłada się na koszt ich zakupu.

                                                                                              Krystyna Czajkowska

Ps. Tekst jest przedrukiem artykułu autorki z miesięcznika „ADMINISTRATOR”

 

Kontakt

 

Żyrardowska Spółdzielnia Mieszkaniowa

96-300 Żyrardów

ul. Środkowa 35

 

tel. +48 46 855 30 41

tel. +48 46 855 30 42

fax. / tel. +48 46 855 49 54

 

e-mail sekretariat@zsm.net.pl

 

Dział Techniczny

e-mail techniczny@zsm.net.pl

 

Administracja os.

"Wschód - Teklin - Piękna"

tel. +48 46 855 46 92

tel./fax +48 46 855 75 92

 

Administracja os.

"Żeromskiego - Sikorskiego - Batorego - Centrum - Radziejowska - Słoneczna - Kościuszki"

tel. +48 46 855 30 53

tel./fax +48 46 855 43 70

 

Osiedlowy Dom Kultury

tel./fax +48 46 855 16 56

e-mail odkinfotv@gmail.com

 

Klub "Koliber"

tel. +48 46 855 75 60

e-mail klubkoliber@poczta.onet.pl 

 

Klub Kultury Fizycznej

tel. +48 46 855 98 77

Rachunki Bankowe

Redakcja serwisu